Metody badań farb i powłok

 ETAP III – Metody badań farb i powłok

W celu sprawdzenia właściwości farb i powłok w stanie płynnym i właściwości ochronnych powłok opracowano wiele metod, które umożliwiają zarówno sprawdzenie jakości wyrobów lakierowych, jak i dobór odpowiedniego wyrobu do danych warunków eksploatacji. Najbardziej wiarygodne wyniki uzyskuje się w badaniach terenowych, w rzeczywistych warunkach eksploatacji powłok, jednak ze względu na ich długi czas trwania stosuje się wiele metod przyspieszonych.
 
Metody badań parametrów technicznych powłok:
 

a) oznaczanie gęstości
PN-EN ISO 2811-4:2011
Farby i lakiery -- Oznaczanie gęstości -- Część 4: Metoda kubka ciśnieniowego
PN-EN ISO 2811-3:2011
Farby i lakiery -- Oznaczanie gęstości -- Część 3: Metoda oscylacyjna
PN-EN ISO 2811-2:2011
Farby i lakiery -- Oznaczanie gęstości -- Część 2: Metoda zanurzenia sondy
PN-EN ISO 2811-1:2011
Farby i lakiery -- Oznaczanie gęstości -- Część 1: Metoda piknometryczna

b) oznaczenie substancji nielotnych
PN-EN ISO 3251:2008
Farby, lakiery i tworzywa sztuczne -- Oznaczanie zawartości substancji nielotnych

c) oznaczanie lotnych substancji organicznych
PN-EN ISO 11890-1
Metoda różnicowa - oznaczanie lotnych substancji organicznych
PN-EN ISO 11890-2
Metoda chromatografii gazowej - oznaczanie lotnych substancji organicznych

d) oznaczanie przydatności do stosowania
PN-EN ISO 9514
Przygotowanie i kondycjonowanie próbek i wytyczne do badań - oznaczanie przydatności do stosowania
 
e) oznaczanie lepkości
PN-EN ISO 2884-2:2007
Farby i lakiery -- Oznaczanie lepkości za pomocą lepkościomierzy rotacyjnych -- Część 2: Lepkościomierz z dyskiem lub kulą działający z ustaloną szybkością
PN-EN ISO 2884-1:2007
Farby i lakiery -- Oznaczanie lepkości za pomocą lepkościomierzy rotacyjnych -- Część 1: Lepkościomierz stożek-płytka działający z dużą szybkością ścinania
PN-EN ISO 2431:2012
Farby i lakiery -- Oznaczanie czasu wypływu za pomocą kubków wypływowych
PN-C 81701:1997
Oznaczanie czasu wypływu wyrobów lakierowych i farb graficznych za pomocą kubków wypływowych z dnem stożkowym i płaskim
 
f) oznaczanie stopnia roztarcia pigmentów i wypełniaczy
PN-EN ISO 1524:2013_06
Farby, lakiery i farby graficzne -- Oznaczanie stopnia roztarcia
 
g) oznaczanie czasu schnięcia
PN-C-81519:1979
Lakiery - oznaczanie stopnia i czasu wysychania
PN-EN ISO 9117-6:2012    
Farby i lakiery -- Badania schnięcia -- Część 6: Badanie odporności na wgniecenie
PN-EN ISO 9117-5:2012    
Farby i lakiery -- Badania schnięcia -- Część 5: Zmodyfikowany test Bandowa-Wolffa
PN-EN ISO 9117-3:2010    
Farby i lakiery -- Badania schnięcia -- Część 3: Badanie schnięcia powierzchniowego przy użyciu kuleczek szklanych
PN-EN ISO 9117-1:2009  
Farby i lakiery -- Badania schnięcia -- Część 1: Oznaczanie stanu całkowitego wyschnięcia i czasu całkowitego wyschnięcia

h) oznaczanie grubość powłoki
PN-EN ISO 2808:2008
Farby i lakiery -- Oznaczanie grubości powłoki
PN-EN ISO 2178:2016
Powłoki niemagnetyczne na podłożu magnetycznym -- Pomiar grubości powłok -- Metoda magnetyczna
PN-EN ISO 2360:2006
Powłoki nieprzewodzące na podłożu niemagnetycznym przewodzącym elektryczność -- Pomiar grubości powłok -- Metoda amplitudowa prądów wirowych

i) oznaczanie przyczepność powłoki do podłoża
PN-EN ISO 4624:2004
Farby i lakiery -- Próba odrywania do oceny przyczepności
PN-EN ISO 2409:2013
Farby i lakiery -- Badanie metodą siatki nacięć
PN-EN ISO 16276-2:2007
Ochrona konstrukcji stalowych przed korozją za pomocą ochronnych systemów malarskich -- Ocena i kryteria przyjęcia adhezji/kohezji (wytrzymałości na odrywanie) powłoki -- Część 2: Badanie metodą siatki nacięć i metodą nacięcia w kształcie X
 
j) oznaczanie krycia
PN-C 81536:1989
Wyroby lakierowe -- Oznaczanie krycia 
PN-EN ISO 2814:2006
Farby i lakiery -- Porównanie współczynnika kontrastu (krycia) farb tego samego typu i o tej samej barwie
PN-EN ISO 6504-3:2008
Oznaczanie krycia -- Część 3: Oznaczanie współczynnika kontrastu farb o jasnych barwach przy ustalonej wydajności
PN –EN ISO 6504-1:2006
Farby i lakiery -- Oznaczanie krycia -- Część 1: Metoda Kubelki-Munka dla farb białych i o jasnych barwach
 
k) oznaczanie twardości powłok
PN-EN ISO 15184:2013_04
Farby i lakiery -- Oznaczanie twardości powłoki metodą ołówkową
PN-EN ISO 2815:2004
Farby i lakiery -- Próba wciskania według Buchholza
PN-EN ISO 1522:2008
Farby i lakiery -- Badanie metodą tłumienia wahadła
 
l) oznaczanie giętkości powłok
PN-EN ISO 1519:2012
Farby i lakiery -- Próba zginania (sworzeń cylindryczny)
PN-EN ISO 6860:2006
Farby i lakiery -- Próba zginania (sworzeń stożkowy)
PN-EN ISO 17132:2009
Farby i lakiery -- Próba zginania w T
 
ł) oznaczanie tłoczności powłok
PN-EN ISO 1520:2007
Farby i lakiery -- Badanie tłoczności
 
m) oznaczanie odporności na uszkodzenia
PN-EN ISO 6272-2:2011
Farby i lakiery -- Badania nagłego odkształcenia (odporność na uderzenie) -- Część 2: Badanie za pomocą spadającego ciężarka, wgłębnik o małej powierzchni
PN-EN ISO 6272-1:2011
Badania nagłego odkształcenia (odporność na uderzenie) -- Część 1: Badanie za pomocą spadającego ciężarka, wgłębnik o dużej powierzchni
PN-EN ISO 12137:2012
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na uszkodzenie
PN-EN ISO 7784-3:2006
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ścieranie -- Część 3: Metoda badania płytek w ruchu posuwisto-zwrotnym
PN-EN ISO 7784-2:2006
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ścieranie -- Część 2: Metoda obracającego się gumowego krążka ściernego
PN-EN ISO 7784-1:2006
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ścieranie --Część 1: Metoda obracającego się krążka pokrytego papierem ściernym
 
n) oznaczanie szczelność powłoki
PN-EN ISO 8289:2002
Emalie szkliste i porcelanowe -- Badanie niskonapięciowe w celu wykrycia i umiejscowienia wad
 
o) odporność na wilgoć
PN-EN ISO 6270-2:2006
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na wilgoć -- Część 2: Metoda eksponowania próbek do badań w atmosferach z wodą kondensacyjną
PN-EN ISO 6270-1:2002
Oznaczanie odporności na wilgoć -- Część 1: Kondensacja ciągła
 
p) ocena zniszczenia powłok
PN-EN ISO 4628-10:2005
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 10: Ocena stopnia korozji nitkowej
PN-EN ISO 4628-8:2013_05
Oznaczanie odporności na wilgoć -- Część 1: Kondensacja ciągłaFarby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 8: Ocena stopnia odwarstwienia i skorodowania wokół rysy lub innego sztucznego uszkodzenia
PN-EN ISO 4628-7:2005
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 7: Ocena stopnia skredowania metodą aksamitu
PN-EN ISO 4628-6:2011
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 6: Ocena stopnia skredowania metodą taśmy
PN-EN ISO 4628-5:2005
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 5: Ocena stopnia złuszczenia
PN-EN ISO 4628-4:2005
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 4: Ocena stopnia spękania
PN-EN ISO 4628-3:2005
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 3: Ocena stopnia zardzewienia
PN-EN ISO 4628-2:2005
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 2: Ocena stopnia spęcherzenia
PN-EN ISO 4628-1:2005
Farby i lakiery -- Ocena zniszczenia powłok -- Określanie ilości i rozmiaru uszkodzeń oraz intensywności jednolitych zmian w wyglądzie -- Część 1: Wprowadzenie ogólne i system określania
 
r) odporność na zarysowanie
PN-EN ISO 1518-2:2011
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na zarysowanie -- Część 2: Metoda zmiennego obciążenia
PN-EN ISO 1518-1:2011
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na zarysowanie -- Część 1: Metoda stałego obciążenia
 
s) odporność na wgniecenie
PN-EN ISO 3678:1999
Farby i lakiery -- Badanie odporności na wgniecenie
 
t) odporność na warunki atmosferyczne
PN-EN ISO 11997-2:2013_12
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na cykliczne warunki korozyjne -- Część 2: Mokro (mgła solna)/sucho/wilgotno/promieniowanie UV
PN-EN ISO 11997-1:2013_12
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na cykliczne warunki korozyjne -- Część 1: Mokro (mgła solna)/sucho/wilgotno
PN-EN ISO 3231:2000
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na wilgotne atmosfery zawierające ditlenek siarki
PN-EN ISO 15110:2013_06
Farby i lakiery -- Sztuczne starzenie obejmujące kwaśną kondensację
PN-EN ISO 2810:2005
Farby i lakiery -- Powłoki w naturalnych warunkach atmosferycznych -- Ekspozycja i ocena
 
u) odporność na ciecze
PN-EN ISO 2812-5:2008
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ciecze -- Część 5: Metoda z użyciem pieca z gradientem temperatury
PN-EN ISO 2812-4:2008
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ciecze -- Część 4: Metody plamienia
PN-EN ISO 2812-3:2014
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ciecze -- Część 3: Metoda z użyciem materiału absorbującego
PN-EN ISO 2812-2:2008
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ciecze -- Część 2: Metoda zanurzania w wodzie
PN-EN ISO 2812-1:2008
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności na ciecze -- Część 1: Zanurzanie w cieczach innych niż woda
 
w) źródła światła
PN-EN ISO 16474-3:2014_02
Farby i lakiery -- Metody ekspozycji na laboratoryjne źródła światła -- Część 3: Lampy fluorescencyjne UV
PN-EN ISO 16474-1:2014_02
Farby i lakiery -- Metody ekspozycji na laboratoryjne źródła światła -- Część 1: Uwagi ogólne
 
Cechy wizualne powłoki:
 
a) oznaczanie barwy
PN-EN ISO 3668:2002
Farby i lakiery -- Wzrokowe porównywanie barwy farb
PN-ISO 7724-1:2003
Farby i lakiery -- Kolorymetria -- Część 1: Podstawy
PN-ISO 7724-2:2003
Farby i lakiery -- Kolorymetria -- Część 2: Pomiar barwy
PN-ISO 7724-3:2003
Farby i lakiery -- Kolorymetria -- Część 3: Obliczanie różnic barwy
 
b) oznaczanie połysku
PN-EN ISO 2813:2014_11
Farby i lakiery -- Oznaczanie wartości połysku pod kątem 20 stopni, 60 stopni i 85 stopni
PN-EN ISO 13803:2014_12
Farby i lakiery -- Oznaczanie zamglenia powłok lakierowych pod kątem 20 stopni
 
c) oznaczanie połysku, wyrazistości, zamglenia
PN-EN ISO 2813:2001
Farby i lakiery -- Oznaczanie połysku zwierciadlanego niemetalicznych powłok lakierowych pod kątem 20 stopni, 60 stopni i 85 stopni
 

Pozostałe:

PN-EN ISO 29601:2011
Farby i lakiery -- Ochrona przed korozją za pomocą ochronnych systemów malarskich -- Ocena porowatości suchych powłok
PN-EN ISO 11998:2007
Farby i lakiery -- Oznaczanie odporności powłok na szorowanie na mokro i ich podatności na czyszczenie
PN-EN ISO 16927:2014_03
Farby i lakiery -- Badanie zdolności do nakładania kolejnych powłok i zdolności do przemalowania